13 ubat 2021

Yalan makinesini alt edebilir misiniz?

Yalanlar覺 Yakalamak

Yalanlan yakalamak i癟in g羹venilir ve psikoloji temelli bir yakla覺m gelitirme fikri, 繹zellikle bilim kurgu ak覺yla yan覺p tutuan 20. y羹zy覺l insanlar覺na daima 癟ekici gelmitir. Yalan makinesi ikiy羹zl羹l羹羹 fiziksel y繹ntemlerle saptamaya 癟al覺覺r. Kimileri pek de baar覺l覺 olmayan farmakolojik, yani doruyu s繹yleten ila癟 y繹ntemleri de gelitirmeye 癟al覺m覺t覺r.

Doruyu s繹yletmek

Yalan makinesi benzeri saptay覺c覺lar覺n ilk kay覺tlar覺na eski Hindular覺n ve orta癟a Kilisesi’nin doruyu s繹yletme y繹ntemlerinde rastlanmaktad覺r. 羹phelilere 癟eitli maddeleri 癟ineyip ard覺ndan da t羹k羹rmeleri s繹ylenirdi. Maddenin rahat 癟inenmemesi ve t羹k羹r羹羹n yap覺kanl覺覺 su癟u yans覺t覺rd覺. Bu kiilerin g繹zlemledii ey, korkunun salya miktar覺n覺 azalt覺p daha yap覺kan k覺lmas覺yd覺. G羹n羹m羹zde kayg覺n覺n t羹k羹r羹k salg覺lamas覺n覺 kontrol eden otonom sinir sistemini etkilediini s繹yleyebilmekteyiz.

On dokuzuncu y羹zy覺lda, 癟eitli bilim insanlar覺 korkuya elik ettiini d羹羹nd羹kleri dier belirtileri 繹l癟meye 癟al覺t覺lar. 羹phelileri sorgulamada, kollardan birindeki nab覺z ve kan bas覺nc覺n覺 ve bunlar覺n yan覺 s覺ra, parmak titremesini, tepki zaman覺n覺, s繹zc羹k balant覺lar覺n覺 vb. kaydeden “pletismograf” gibi 癟eitli ara癟lar kullan覺ld覺.

Yalan makinesinin tarih癟esi

Yalan makinesi ya da poligraf, 1930’larda gelitirildi; ancak, 1970’lerin ortas覺ndan itibaren, 癟eitli psikologlar ciddi arat覺rmalar balatt覺klar覺 yalan makinesini toptan mahkum ettiler. ABD’de 1988’de 癟覺kar覺lan Yalan Makinesine Kar覺 Koruma Yasas覺, iverenlerin 癟al覺anlar覺ndan bu testi istemesini ya da art komas覺n覺 yasaklad覺. Ancak, halen Amerikan eyaletlerinin yar覺s覺nda kan覺t salamak i癟in yalan makinesine bavurulabilmektedir. Yalan makineleri, s覺n覺rl覺 ekilde de olsa, g羹n羹m羹zde Kanada’dan Tayland’a, lsrail’den Tayvan’a bir癟ok 羹lkede kullan覺lmaktad覺r.

Makineyi alt etmek

Yalan makinesini alt edebilir misiniz? Asl覺nda bunu yapman覺n iki yolu vard覺r: fiziksel ya da zihinsel. Fiziksel 繹nlemler kendi can覺n覺 yakmakt覺r (dilini 覺s覺rmak, ayakkab覺ya raptiye saklamak, kaslar覺 gerip gevetmek). Zihinsel y繹ntemler de tersten saymak ya da akla erotik d羹羹nceler ya da fanteziler getirmektir. 襤lki ger癟ek, 癟arp覺c覺 ama yan覺lt覺c覺 okumalar salar.

襤lginizi ekebilir:   Teknolojinin Evlilik zerindeki Etkileri

Bir cevap yaz覺n